مجله خبری مساجد

مشهور به‌ مقداد بن اَسْوَد (درگذشت ۳۳ق) از بزرگان صحابه نبی (ص) و از اول شیعه‌ها امام علی (ع) بود. مقداد در اوایل بعثت مسلمان شد و از اول عده ای بود که اسلام خویش را آشکار کرد. او در تمامی پیکار‌های صدر اسلام حضور داشت. از مقداد در کنار سلمان فارسی، عمار بن یاسر و ابوذر تحت عنوان اول شیعه ها امام علی (ع) حافظه کرده‌اند که در طی فرستاده (ص) نیز به‌این اسم مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد شناخته می‌شدند.

مقداد بعد از رحلت رسول(ص)، از جانشینی امام علی (ع) هواخواهی کرد و با ابوبکر بیعت نکرد و از نادر کسانی بود که در تشییع حضرت زهرا (س) حضور داشت. مقداد را از معارضان سرسخت خلافت عثمان برشمرده‌اند. در احادیث اهل‌بیت(ع) از مقداد به خیر حافظه گردیده و از رجعت‌کنندگان در حین ظهور حضرت مهدی (عج) معرفی گردیده‌است. نقل روایاتی از فرستاده (ص) به مقداد رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد نسبت داده شده میباشد.

معاش‌طومار تولد و نسب، مقداد بن عمرو بن ثعلبه مشهور به مقداد بن اسود، از تاریخ ولادت وی اطلاعی در اختیار وجود ندارد البته با اعتنا به اینکه تاریخ‌نگاران سال درگذشت اورا ۳۳ق و در ۷۰ سالگی دانسته‌اند.[۱] احتمالاً ۲۴ سال پیش از بعثت(۳۷ سال پیش از مهاجرت) به عالم آمده باشد. سیره نویسان و مورخان، نسب خانوادگی او‌را تا جد بیستم آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد مذکور‌اند.[۲]

نقل شد‌ه‌است در حَضْرَمَوْت، نزاعی میان مقداد و شخصی به اسم «ابی شمر بن حجر» فیس اعطا کرد که به مصدوم شدن آن شخص انجامید. بعد از این روایت مقداد به مکه رفت و با اسود بن عبد و بنده بن یغوث زهری هم‌عهد و پیمان شد و اسود با مقداد نسبت پدری پیدا کرد؛ از این رو او‌را مقداد بن اسود و گاه مقداد زهری خوانده‌اند. البته بعد از نزول آیه «ادْعُوهُمْ لِآبَائِهِمْ: آنان‌را به[اسم] پدرانشان بخوانید»[۳] مقداد بن عمرو خوانده شد.[۴]

لقب‌ها و لقب ها
برای مقداد القابی مانند بهرایی یا این که بهراوی،[۵] کندی و حضرمی و لقب‌هایی مثل ابومعبد، ابوسعید و ابوالاسود مذکور میباشد.[۶]

خانواده
همسر: همسر مقداد، ضباعة دخترعموی فرستاده (ص) (دختر زبیر بن عبدالمطّلب) بود.[۷] فرستاده ضباعة را با اینکه از دید حسب و نسب بسیار محترم می‌دانست همسر مقداد کرد و فرمود: «اینجانب دخترعموی خویش ضباعة را همسر مقداد نکردم مگر برای آنکه عموم مسئله وصلت را سهل و آسان بگیرند، به هر مؤمنی دختر دهند و حَسَب و نَسَب را در وصلت به لحاظ نیاورند».[۸]
فرزندان: مقداد دو فرزند به اسم‌های عبدالله و کریمه داشت. عبدالله در نزاع جمل از یاران عایشه بود که در مقابل حضرت علی (ع) قرار گرفت و کشته شد. زمانی امام علی (ع) در نقطه نهایی نبرد نگاهش بر لاشه عبدالله زمین‌خورد، خطاب به عبدالله اعلام‌کرد: «چه بد پسر خواهری بودی».[۹] برخی به مکان عبدالله اسم پسر مقداد را محل عبادت گفته‌اند.[۱۰]
وفات و محل دفن
مقداد در اواخر قدمت در «جرف» (حوزه‌‌ای که در یک‌فرسخی مدینه به سمت شام جای دارد) سکونت داشت و در سال ۳۳ق در حالی که هفتاد سال از عمرش می‌سپری شد، وفات کرد. مسلمانها پیکرش را به مدینه آوردند و عثمان بن عفان بر وی نماز خواند و اورا در گورستان بقیع به خاک سپردند.[۱۱] در شهر وان در میهن ترکیه قبری به مقداد منسوب میباشد که برخی از محققان آن را مرتبط با فاضل مقداد یا این که یک کدام از مشایخ عرب به اکانت آورده‌اند.[۱۲] طبق نقلی مقداد فرد ثروتمندی بود و وصیت کرد که ۳۶ هزار درهم از بودجه‌اش را به حسنین (ع) بدهند.[۱۳]

در طول فرستاده (ص)
اسلام آوردن
مقداد در به عبارتی اوایل بعثت مسلمان شد و شکنجه‌های مشرکان قریش را تحمل کرد. مورخان اورا از سابقین به اسلام می دانند؛ ولی درباره کیفیت مسلمان شدن وی دعوا مفصلی نشده میباشد. از عبدالله بن مسعود نقل گردیده است اول اشخاصی که اسلام خویش را ظواهر کردند، هفت نفر بودند که مقداد یک کدام از ار آنها میباشد.[۱۴]

مشهور به‌ مقداد بن اَسْوَد (درگذشت ۳۳ق) از بزرگان صحابه نبی (ص) و از اول شیعه‌ها امام علی (ع) بود. مقداد در اوایل بعثت مسلمان شد و از اول عده ای بود که اسلام خویش را آشکار کرد. او در تمامی پیکار‌های صدر اسلام حضور داشت. از مقداد در کنار سلمان فارسی، عمار بن یاسر و ابوذر تحت عنوان اول شیعه ها امام علی (ع) حافظه کرده‌اند که در طی فرستاده (ص) نیز به‌این اسم مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد شناخته می‌شدند.

مقداد بعد از رحلت رسول(ص)، از جانشینی امام علی (ع) هواخواهی کرد و با ابوبکر بیعت نکرد و از نادر کسانی بود که در تشییع حضرت زهرا (س) حضور داشت. مقداد را از معارضان سرسخت خلافت عثمان برشمرده‌اند. در احادیث اهل‌بیت(ع) از مقداد به خیر حافظه گردیده و از رجعت‌کنندگان در حین ظهور حضرت مهدی (عج) معرفی گردیده‌است. نقل روایاتی از فرستاده (ص) به مقداد رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد نسبت داده شده میباشد.

معاش‌طومار تولد و نسب، مقداد بن عمرو بن ثعلبه مشهور به مقداد بن اسود، از تاریخ ولادت وی اطلاعی در اختیار وجود ندارد البته با اعتنا به اینکه تاریخ‌نگاران سال درگذشت اورا ۳۳ق و در ۷۰ سالگی دانسته‌اند.[۱] احتمالاً ۲۴ سال پیش از بعثت(۳۷ سال پیش از مهاجرت) به عالم آمده باشد. سیره نویسان و مورخان، نسب خانوادگی او‌را تا جد بیستم آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد مذکور‌اند.[۲]

نقل شد‌ه‌است در حَضْرَمَوْت، نزاعی میان مقداد و شخصی به اسم «ابی شمر بن حجر» فیس اعطا کرد که به مصدوم شدن آن شخص انجامید. بعد از این روایت مقداد به مکه رفت و با اسود بن عبد و بنده بن یغوث زهری هم‌عهد و پیمان شد و اسود با مقداد نسبت پدری پیدا کرد؛ از این رو او‌را مقداد بن اسود و گاه مقداد زهری خوانده‌اند. البته بعد از نزول آیه «ادْعُوهُمْ لِآبَائِهِمْ: آنان‌را به[اسم] پدرانشان بخوانید»[۳] مقداد بن عمرو خوانده شد.[۴]

لقب‌ها و لقب ها
برای مقداد القابی مانند بهرایی یا این که بهراوی،[۵] کندی و حضرمی و لقب‌هایی مثل ابومعبد، ابوسعید و ابوالاسود مذکور میباشد.[۶]

خانواده
همسر: همسر مقداد، ضباعة دخترعموی فرستاده (ص) (دختر زبیر بن عبدالمطّلب) بود.[۷] فرستاده ضباعة را با اینکه از دید حسب و نسب بسیار محترم می‌دانست همسر مقداد کرد و فرمود: «اینجانب دخترعموی خویش ضباعة را همسر مقداد نکردم مگر برای آنکه عموم مسئله وصلت را سهل و آسان بگیرند، به هر مؤمنی دختر دهند و حَسَب و نَسَب را در وصلت به لحاظ نیاورند».[۸]
فرزندان: مقداد دو فرزند به اسم‌های عبدالله و کریمه داشت. عبدالله در نزاع جمل از یاران عایشه بود که در مقابل حضرت علی (ع) قرار گرفت و کشته شد. زمانی امام علی (ع) در نقطه نهایی نبرد نگاهش بر لاشه عبدالله زمین‌خورد، خطاب به عبدالله اعلام‌کرد: «چه بد پسر خواهری بودی».[۹] برخی به مکان عبدالله اسم پسر مقداد را محل عبادت گفته‌اند.[۱۰]
وفات و محل دفن
مقداد در اواخر قدمت در «جرف» (حوزه‌‌ای که در یک‌فرسخی مدینه به سمت شام جای دارد) سکونت داشت و در سال ۳۳ق در حالی که هفتاد سال از عمرش می‌سپری شد، وفات کرد. مسلمانها پیکرش را به مدینه آوردند و عثمان بن عفان بر وی نماز خواند و اورا در گورستان بقیع به خاک سپردند.[۱۱] در شهر وان در میهن ترکیه قبری به مقداد منسوب میباشد که برخی از محققان آن را مرتبط با فاضل مقداد یا این که یک کدام از مشایخ عرب به اکانت آورده‌اند.[۱۲] طبق نقلی مقداد فرد ثروتمندی بود و وصیت کرد که ۳۶ هزار درهم از بودجه‌اش را به حسنین (ع) بدهند.[۱۳]

در طول فرستاده (ص)
اسلام آوردن
مقداد در به عبارتی اوایل بعثت مسلمان شد و شکنجه‌های مشرکان قریش را تحمل کرد. مورخان اورا از سابقین به اسلام می دانند؛ ولی درباره کیفیت مسلمان شدن وی دعوا مفصلی نشده میباشد. از عبدالله بن مسعود نقل گردیده است اول اشخاصی که اسلام خویش را ظواهر کردند، هفت نفر بودند که مقداد یک کدام از ار آنها میباشد.[۱۴]